Verstopping na een operatie: mijn ervaring en wat mij heeft geholpen

Drie vaginale bevallingen, een miskraam en toch had ik nog nooit zo’n heftige verstopping meegemaakt als na mijn kijkoperatie.

Nu ik zes dagen na mijn operatie ben, wil ik graag een ervaring met jullie delen waar misschien niet iedereen even gemakkelijk over praat: de stoelgang na een operatie.

En nee, ik schaam me er absoluut niet voor. Sterker nog, ik vind dat we hier veel vaker over mogen praten. Want ik had van tevoren werkelijk geen idee hoe heftig een verstopping na een operatie kon zijn.

Ik heb drie vaginale bevallingen meegemaakt en een miskraam gehad. Maar zelfs na mijn bevallingen heb ik nooit zoveel last gehad van mijn darmen als na deze operatie.

Waarom kun je verstopping krijgen na een operatie?

Mijn operatie was niet gepland. Ik moest met spoed een laparoscopie (kijkoperatie) ondergaan vanwege een eierstokcyste en een mogelijke torsie van mijn eierstok.

Na een operatie kunnen je darmen tijdelijk trager werken. Dit kan verschillende oorzaken hebben, zoals:

• De narcose en bepaalde medicijnen, waaronder sterke pijnstillers.
• Minder bewegen na de operatie.
• Veranderingen in je eet- en drinkpatroon.
• De lichamelijke belasting van de operatie zelf.

Bij een laparoscopie wordt bovendien CO₂-gas gebruikt om ruimte in de buik te creëren. Dit kan na de operatie een opgeblazen gevoel en buik- of schouderpijn veroorzaken. Het gas zelf veroorzaakt niet rechtstreeks verstopping, maar kan het ongemak wel versterken.

En geloof me, die combinatie kan behoorlijk vervelend zijn.

Mijn eerste dagen na de operatie

De eerste dag na mijn operatie kwam mijn stoelgang niet op gang.

Ik maakte me daar aanvankelijk niet druk om. Het was tenslotte pas één dag na de operatie.

Maar op de tweede dag begon ik behoorlijk veel last te krijgen.

Mijn buik was ontzettend opgeblazen. Ik voelde druk, had buikpijn en merkte dat mijn darmen maar niet op gang kwamen. Ook het ongemak van het gas dat tijdens de laparoscopie was gebruikt, speelde mee.

Ik had nooit verwacht dat een verstopping zoveel pijn en ongemak kon veroorzaken.

Omdat ik graag wilde dat mijn stoelgang weer op gang kwam, ben ik verschillende dingen gaan proberen.

Wat heeft mij geholpen bij verstopping na mijn operatie?

Ik deel hieronder wat ik persoonlijk heb gebruikt. Dit betekent niet dat iedereen deze middelen nodig heeft of dat ze allemaal wetenschappelijk bewezen effectief zijn tegen verstopping.

1. Extra vierge olijfolie

Ik nam een shotje pure extra vierge olijfolie, ongeveer 30 ml. Olijfolie staat erom bekend dat die de stoelgang kan stimuleren. Voor mij was het een van de dingen die ik heb geprobeerd.

2. Fulvinezuur

Fulvinezuur heb ik al jarenlang in huis. Het is een stof die van nature voorkomt in onder andere bodem en humus en die ook als supplement wordt verkocht. Ik heb dit zelf in druppelvorm gebruikt. Bij mij helpt fulvinezuur normaal gesproken altijd bij de stoelgang, vandaar dat ik het heb ingezet. Ben je er niet bekend mee? Verdiep je er dan eerst in. Ik raad het niet aan als standaardmiddel tegen verstopping, zeker niet tijdens de zwangerschap of borstvoeding.

Belangrijk: er is onvoldoende betrouwbaar wetenschappelijk bewijs dat fulvinezuur helpt tegen verstopping.

3. Magnesium

Magnesium is een mineraal dat onder andere betrokken is bij de normale werking van spieren en zenuwen.

Bepaalde magnesiumverbindingen kunnen daarnaast een laxerende werking hebben, doordat ze water in de darmen vasthouden. Maar let op: niet iedere vorm van magnesium werkt hetzelfde. Ook betekent dit absoluut niet dat je zomaar extra hoge doseringen moet innemen.

Te veel magnesium uit supplementen kan diarree en buikkrampen veroorzaken. Bij bepaalde medische aandoeningen, zoals nierproblemen, kunnen hoge doseringen bovendien gevaarlijk zijn. Overleg daarom met je arts of apotheker voordat je magnesium als laxeermiddel gebruikt.

4. Chiazaad en lijnzaad

Chiazaad en lijnzaad bevatten voedingsvezels. Vezels kunnen helpen om de ontlasting zachter en gemakkelijker passeerbaar te maken, mits je daarnaast voldoende drinkt. Zelf gebruik ik graag chiazaad en lijnzaad in mijn voeding.

Wel is het belangrijk om te weten dat extra vezels bij een sterk opgeblazen buik soms juist meer klachten kunnen geven. Na een buikoperatie is het daarom verstandig om eerst te overleggen wanneer je veel buikpijn of een sterk opgezette buik hebt. Mijn arts adviseerde mij direct veel vezels te nemen, vandaar dat ik het wel heb gedaan.

5. Probiotica

Ook probiotica heb ik gebruikt. Probiotica bevatten levende micro-organismen die, afhankelijk van de specifieke stam, invloed kunnen hebben op de darmflora. Er wordt veel onderzoek gedaan naar probiotica en de darmgezondheid. Toch is het bewijs dat probiotica verstopping na een operatie kunnen verhelpen nog beperkt. Het is dus geen gegarandeerde oplossing, maar wel iets wat ik persoonlijk heb ingezet.

6. Gewelde pruimen en abrikozen

Dit is misschien wel een van mijn favoriete praktische tips. Gewelde pruimen en abrikozen! Vooral gedroogde pruimen bevatten vezels en sorbitol, een stof die kan bijdragen aan een zachtere ontlasting.

Ik heb een kant-en-klaar zakje gewelde pruimen en abrikozen van Odin gekocht. Daar nam ik per dag een handjevol van. Gedroogde pruimen zijn ook onderzocht bij verstopping en kunnen bij sommige mensen helpen om de stoelgang te verbeteren.

7. Een krukje op het toilet

Een eenvoudige tip die ik absoluut wil meegeven: gebruik een krukje onder je voeten wanneer je op het toilet zit. Door je voeten iets hoger te plaatsen, komen je knieën boven je heupen. Deze houding kan het gemakkelijker maken om ontlasting kwijt te raken.

8. Voldoende water drinken

En misschien wel een van de belangrijkste dingen: voldoende drinken. Zeker wanneer je extra vezels eet, is voldoende vocht belangrijk. Water helpt om de ontlasting soepel te houden en voorkomt dat deze door vochttekort harder wordt. Daarnaast is rustig bewegen, bijvoorbeeld door regelmatig kleine stukjes te wandelen, vaak ook prettig voor het herstel en kan het de darmwerking ondersteunen.

Wat als je stoelgang niet op gang komt?

Bij mij kwam de stoelgang uiteindelijk weer op gang. Maar ik wil hierbij wel iets belangrijks benadrukken.

Je hoeft niet eerst allerlei natuurlijke middelen te proberen voordat je medische hulp inschakelt.

Na een operatie krijg je soms al vanuit het ziekenhuis een laxeermiddel voorgeschreven, bijvoorbeeld macrogol (zoals Movicolon). Dit middel houdt water vast in de darmen, waardoor de ontlasting zachter wordt.

Heb je een geplande operatie? Dan is mijn advies om vooraf met je zorgverlener te bespreken hoe je verstopping na de operatie kunt voorkomen en wanneer je eventueel met een laxeermiddel mag beginnen. Ook wanneer je stoelgang meerdere dagen uitblijft en je klachten hebt, is het verstandig om contact op te nemen met je behandelend arts.

Aanvullende tips van mijn volgers tegen verstopping

Toen ik mijn ervaring op Instagram deelde, kreeg ik ontzettend veel reacties van vrouwen die zelf ook last hadden gehad van verstopping.

Naast de middelen die ik zelf al had geprobeerd, deelden mijn volgers de volgende tips:

• Kiwi’s, eventueel met schil of op een nuchtere maag.
• Pruimenpuree of pruimenmarmelade, als alternatief voor hele pruimen. Kijk ook eens naar kant-en-klare babypotjes met pruimen.
• Gedroogde vijgen, geweekt in olijfolie.
• Psylliumvezels: vezels die vocht opnemen en de ontlasting zachter kunnen maken.
• Kefir, een gefermenteerde melkdrank.
• Warm water, bijvoorbeeld op een nuchtere maag.
• Pittige pepers, door sommige volgers genoemd om de stoelgang te stimuleren.
• Magnesiumcitraat: een magnesiumverbinding die in bepaalde doseringen laxerend kan werken.
• Espresso of koffie op een nuchtere maag. Koffie kan bij sommige mensen de darmbeweging stimuleren.

Dit zijn persoonlijke ervaringen van mijn volgers. Niet alle tips zijn wetenschappelijk onderbouwd of geschikt voor iedereen.

Wat ik van deze ervaring heb geleerd

Als verloskundige heb ik natuurlijk regelmatig vrouwen begeleid die na een bevalling (en zeker na een keizersnede) moeite hadden met hun stoelgang. Maar nu ik zelf een buikoperatie heb meegemaakt, begrijp ik nog beter hoeveel ongemak dit kan veroorzaken. En dat is precies waarom ik deze ervaring met jullie wil delen.

We praten veel over operaties, bevallingen en herstel, maar soms vergeten we de ogenschijnlijk kleine dingen die tijdens het herstel ontzettend veel invloed kunnen hebben op hoe je je voelt.

Zoals gewoon naar het toilet kunnen gaan.

Mijn belangrijkste tip: bereid je ook voor op je herstel.

Op de operatie of bevalling zelf, maar zeker ook op de dagen daarna.

En schaam je vooral niet om over je stoelgang te praten. Het is een normaal en belangrijk onderdeel van je gezondheid.

Liefs,
Gulgen
Verloskundige en moeder van drie

Disclaimer: in deze blog deel ik mijn persoonlijke ervaring na een laparoscopie. De genoemde voedingsmiddelen en supplementen zijn geen vervanging voor medisch advies. Overleg na een operatie altijd met je behandelend arts voordat je laxeermiddelen of supplementen gebruikt, zeker bij aanhoudende buikklachten.